Naar de inhoud

De woning bij scheiding

De woning is bij een scheiding vaak het grootste en meest gevoelige onderwerp. Wie blijft wonen, wat gebeurt er met de hypotheek, en hoe worden de overwaarde of de restschuld verdeeld?

Laatst bijgewerkt: 6 november 2026

Gratis eerste contact
Bel 0412 629150

Van wie is de woning?

Welke afspraken mogelijk zijn, hangt eerst af van de vraag van wie de woning juridisch is. Bent u vóór 1 januari 2018 zonder huwelijkse voorwaarden getrouwd, dan valt de woning in de regel in de gemeenschap van goederen, ook als slechts één van u op de akte staat. Bij een huwelijk vanaf 2018 valt een woning die één van u al vóór het huwelijk alleen bezat, in principe buiten de gemeenschap. Met huwelijkse voorwaarden kan het weer anders liggen.

Ook als de woning van één van u is, kan de ander recht hebben op een vergoeding, bijvoorbeeld als met gezamenlijk geld op de hypotheek is afgelost. Andersom kan geld uit een erfenis of schenking dat in de woning is gestoken, recht geven op een vergoeding. Het loont om dat goed uit te zoeken voordat u afspraken maakt.

Verkopen of overnemen?

Bij een gezamenlijke koopwoning zijn er grofweg drie mogelijkheden: de woning wordt verkocht en de opbrengst of restschuld wordt verdeeld, één van u neemt de woning over en betaalt de ander uit, of u blijft nog een tijd samen eigenaar en spreekt af wanneer en hoe de woning later wordt verdeeld.

Bij die keuze spelen veel vragen mee. Wonen er kinderen, en bij wie gaan zij wonen? Kan degene die blijft de lasten alleen dragen? Is er overwaarde of juist een restschuld? En wat zijn de fiscale gevolgen, bijvoorbeeld voor de hypotheekrenteaftrek? Voor de financiële kant is het vaak verstandig ook een hypotheekadviseur of financieel adviseur te betrekken.

Komt u er samen niet uit, dan kan de rechter de verdeling vaststellen. De rechter kan de woning aan één van u toedelen tegen vergoeding van de overwaarde, of bepalen dat de woning wordt verkocht en de netto-opbrengst wordt verdeeld. Daarbij houdt de rechter naar billijkheid rekening met de belangen van u beiden. Voor de regio Oss is dat de Rechtbank Oost-Brabant.

Wat is overbedeling?

Neemt één van u de gezamenlijke woning over, dan krijgt die meer toegedeeld dan zijn of haar aandeel. Dat heet overbedeling. Wie overbedeeld wordt, moet de ander het verschil vergoeden. Bent u ieder voor de helft eigenaar en is er overwaarde, dan komt die vergoeding meestal neer op de helft van de overwaarde.

Om de overwaarde te bepalen, is een actuele waarde van de woning nodig. Vaak laten partners daarvoor samen een taxatie uitvoeren. Spreek ook af welke peildatum u gebruikt en wie de kosten van de overdracht, zoals de notariskosten, betaalt. Staat de woning onder water, dan zijn er afspraken nodig over de restschuld: wie draagt welk deel, en hoe wordt die afgelost?

Hoe zit het met de hypotheek?

Heeft u de hypotheek samen afgesloten, dan bent u beiden hoofdelijk aansprakelijk tegenover de bank. De bank kan dus het hele bedrag van ieder van u vorderen, ook na de scheiding en ook als u onderling iets anders afspreekt. Neemt één van u de woning over, dan moet de vertrekkende partner de bank daarom vragen om ontslag uit de hoofdelijke aansprakelijkheid.

De bank is niet verplicht daaraan mee te werken. Zij beoordeelt of de partner die blijft de hypotheek alleen kan dragen. Lukt dat niet, dan moet de financiering vaak worden aangepast of de woning alsnog worden verkocht. Leg in het echtscheidingsconvenant daarom vast wat er gebeurt als het ontslag niet wordt verleend, en binnen welke termijn.

Wie mag in de woning blijven wonen?

Tijdens de scheidingsprocedure kan de rechter op verzoek bij voorlopige voorziening bepalen wie de woning voorlopig mag gebruiken. Bij of na de echtscheiding kan de rechter bovendien bepalen dat de echtgenoot die in de woning woont, daar nog zes maanden mag blijven tegen een redelijke vergoeding, ook als de woning (mede) van de ander is.

Bij een huurwoning is de echtgenoot of geregistreerde partner van de huurder van rechtswege medehuurder, zolang hij of zij er woont. Bij de scheiding kan de rechter op verzoek bepalen wie van beiden huurder blijft. Voor ongehuwd samenwonenden gelden andere regels: zij zijn alleen medehuurder als de verhuurder of de rechter dat heeft toegestaan.

Naast de woning moet u bij een scheiding ook afspraken maken over onder meer het pensioen en de alimentatie. Een overzicht vindt u op onze pagina over personen- en familierecht.

Veelgestelde vragen

Mag ik in de woning blijven tot de scheiding rond is?

Zolang er niets is afgesproken of door de rechter is beslist, mogen beide echtgenoten in principe in de echtelijke woning blijven wonen. Is dat niet meer mogelijk, dan kan de rechter bij voorlopige voorziening bepalen wie de woning tijdelijk alleen mag gebruiken.

Wat als mijn ex de woning niet wil verkopen?

Ieder van u kan in principe op elk moment verdeling vorderen. Komt u er samen niet uit, dan kan de rechter de verdeling vaststellen en bijvoorbeeld bepalen dat de woning wordt verkocht.

Blijf ik aansprakelijk voor de hypotheek als mijn ex in de woning blijft?

Ja, zolang de bank u niet heeft ontslagen uit de hoofdelijke aansprakelijkheid. Afspraken tussen u en uw ex binden de bank niet. Vraag dat ontslag daarom tijdig aan, of laat de hypotheek op naam van uw ex oversluiten.

Wie betaalt de woonlasten tijdens de scheiding?

Dat hangt af van uw afspraken en van wie in de woning woont. De woonlasten spelen ook een rol bij de berekening van de alimentatie. Leg duidelijk vast wie wat betaalt, zodat er achteraf geen discussie ontstaat.

“Door meneer Erkaslan is het proces soepel, snel en efficiënt verlopen. Fijne en snelle communicatie, kennis en kunde van de situatie.”
D., Culemborg, 1 augustus 2026
“Goeie communicatie en hele goeie hulp tijdens mijn gehele proces. Erg betrokken en voelde me gesteund.”
Rick Jurgen, Heerlen, 15 juli 2026
Lees alle reviews →
Andere rechtsgebieden